Αριστερή Ανασύνθεση

Αριστερή Ανασύνθεση

Πανελλαδικό Γραφείο

Εκτιμήσεις για τα εκλογικά αποτελέσματα

1. Σε αυτές τις εκλογές η ΝΔ υφίσταται μια πραγματική συντριβή, επιτυγχάνοντας το χαμηλότερο ποσοστό της σε όλη τη μεταπολίτευση, ενώ ακόμη και το συνολικό ποσοστό της Δεξιάς (ΝΔ + ΛΑΟΣ) είναι σχετικά χαμηλότερο σε σχέση με άλλες εκλογές. Οι παράγοντες που οδηγούν σε αυτό το αποτέλεσμα είναι:

• Η συσσωρευμένη δυσαρέσκεια και ανασφάλεια ευρύτερων κοινωνικών στρωμάτων, όχι μόνο λαϊκών αλλά και μικροαστικών, από τις επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης, την αύξηση της ανεργίας, την υπερχρέωση, τις οικολογικές καταστροφές, τη γενικότερη αίσθηση διαφθοράς και σκανδάλων εν μέσω οικονομικής κρίσης.

• Η επιλογή της ηγεσίας της ΝΔ να προχωρήσει σε πρόωρες εκλογές με μια επιθετική δεξιά ατζέντα ακόμη πιο επιθετικών αναδιαρθρώσεων και «αναγκαίων αλλά επώδυνων μέτρων», που μπορεί να προσπάθησε να μετατοπίσει προς τα δεξιά την πολιτική συζήτηση, αλλά ταυτόχρονα επέτεινε τη μαζική αποστοίχιση ψηφοφόρων από τη ΝΔ.

• Η απόσυρση της εμπιστοσύνης βασικών κέντρων εξουσίας προς την κυβέρνηση Καραμανλή, όπως αποτυπώθηκε στην επίμονη προβολή της ανάγκης για ισχυρή κυβέρνηση εδώ και αρκετούς μήνες, επίσης συνέβαλε σε αυτή τη μετακίνηση.

Η εκλογική συντριβή της ΝΔ σημαίνει και μια απόρριψη και καταδίκη από ευρύτερα κοινωνικά στρώματα της πολιτικής της και ιδιαίτερα του συνδυασμού ανάμεσα σε έναν επιθετικό νεοφιλελευθερισμό (πάγωμα μισθών, νέος γύρος ιδιωτικοποιήσεων, ελαστικοποίηση εργασίας, νέες αντιασφαλιστικές τομές) και έναν αυταρχικό νεοσυντηρητισμό (λογική «νόμου και τάξης», αυταρχικές προτάσεις για πανεπιστημιακό άσυλο, όξυνση των αντιμεταναστευτικών πολιτικών) που είχε επιλέξει το τελευταίο διάστημα η ΝΔ. Παρότι θα ήταν σχηματικό και απλουστευτικό να πούμε ότι η κυβέρνηση πέφτει μόνο λόγω των λαϊκών κινητοποιήσεων του προηγούμενου διαστήματος, το σίγουρο είναι ότι οι κοινωνικές συγκρούσεις των προηγούμενων ετών, από τις νεολαιίστικες κινητοποιήσεις και τις απεργίες για το ασφαλιστικό μέχρι το Δεκέμβρη άφησαν το χνάρι τους στις πολιτικές εξελίξεις και έστω και τεθλασμένα η ταξική πάλη επηρέασε τις τάσεις στην πολιτική σκηνή.

Η πολύ μεγάλη πτώση της ΝΔ και η αποτυχία της προσπάθειας Καραμανλή να υπάρξει μια διαχειρίσιμη και «αξιοπρεπής» ήττα μέσα από το συνδυασμό νεοφιλελευθερισμού και νεοσυντηρητισμού, διαμορφώνει και συνθήκη κρίσης για τη ΝΔ ως κομματικό σχηματισμό, κρίση όχι μόνο ηγεσίας αλλά και πολιτικής στρατηγικής.

2. Το ΠΑΣΟΚ πετυχαίνει ένα εντυπωσιακό αποτέλεσμα πρωτίστως μέσα από τη μετακίνηση ψηφοφόρων προς αυτό, ακόμη και προς τις τελευταίες μέρες. Περισσότερο εισπράττει τη δυσαρέσκεια από την απαξίωση της ΝΔ παρά την εμπιστοσύνη ή την απήχηση του δικού του προγράμματος. Άλλωστε, όλα δείχνουν ότι το εκλογικό αποτέλεσμα διαμορφώθηκε και μέσα από μια σημαντική μετακίνηση ψήφων από τη ΝΔ προς το ΠΑΣΟΚ, αλλά και μέσα από τον προσεταιρισμό και τμήματος ψηφοφόρων της Αριστεράς.

Μέσα σε συνθήκες ιδιαίτερα έντονης απονομιμοποίησης και καταδίκης της πολιτικής της ΝΔ το ΠΑΣΟΚ κατορθώνει να έχει μια σημαντική εκλογική επιτυχία, έστω και εάν το πολιτικό προφίλ που επέλεξε ήταν απλώς της δύναμης υπεύθυνης διαχείρισης με κάποια «λελογισμένη» κοινωνική ευαισθησία. Άλλωστε, σε συνθήκες όπου σημαντικά τμήματα των λαϊκών τάξεων μετρούν σημαντικές ήττες και απώλειες από την κυρίαρχη πολιτική το προηγούμενο διάστημα και όπου υπάρχει ένα έντονο κλίμα «επιβιωτισμού», είναι λογικό ακόμη και η απλή επίκληση λίγο περισσότερης «κοινωνικής δικαιοσύνης» και εξορθολογισμού της κρατικής λειτουργίας μπορεί να αρκεί για να έχουμε πολιτικές μετακινήσεις. Συμπυκνώνει αυτό, άλλωστε, και την αποτυχία της Αριστεράς να πείσει ότι μπορούν σήμερα να υπάρξουν εφικτές πραγματικές ανατροπές της κυρίαρχης πολιτικής.

Όμως και εάν το ΠΑΣΟΚ προσπάθησε να παρουσιάσει ένα πολιτικό προφίλ μιας δύναμης κοινωνικής δικαιοσύνης, με συνειδητή ασάφεια ως προς το πολιτικό πρόγραμμα, εντούτοις είναι σαφές ότι και αυτό θα κινηθεί σε μια ιδιαίτερα επιθετική πολιτική το επόμενο διάστημα. Πόσο μάλλον που θα θεωρήσει ότι τόσο το δικό του αποτέλεσμα όσο και η συντριβή της ΝΔ λειτουργούν ως «λευκή επιταγή» για να προχωρήσει στην πολιτική του. Σε αυτό το επίπεδο δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι το ΠΑΣΟΚ με τον έναν ή τον άλλο τρόπο έχει κάνει σαφές ότι:

• Θα επιμείνει στη λογική των ιδιωτικοποιήσεων.

• Θα ακολουθήσει πολιτική μισθολογικής λιτότητας και περικοπών, ακόμη και εάν αναιρέσει π.χ. τις αποφάσεις για πάγωμα μισθών, επικαλούμενη την «κακή κατάσταση της οικονομίας», τα «ελλείμματα», τις «πιέσεις» από την ΕΕ.

• Θα ενισχύσει τις τάσεις ελαστικοποίησης της αγοράς εργασίας και θα παρουσιάσει την ελαστική και ανασφάλιστη εργασία ως απάντηση στην ανεργία.

• Θα επιμείνει στη γενική γραμμή των αντιασφαλιστικών νόμων.

• Θα ενισχύσει τις αναδιαρθρώσεις στην εκπαίδευση, τόσο με την έννοια της αποσύνδεσης μορφωτικών τίτλων και επαγγελματικών δικαιωμάτων, όσο με την έννοια της ισχυρότερης παρουσίας των ιδιωτών και της ιδιωτικοοικονομικής λογικής.

• Θα προχωρήσει στην ένταση των αντιμεταναστευτικών πολιτικών.

• Θα ευθυγραμμιστεί πλήρως με τους ιμπεριαλιστικούς σχεδιασμούς και ιδίως με την τρέχουσα αμερικανική εξωτερική πολιτική.

Η ίδια η σύνθεση της νέας κυβέρνησης παραπέμπει σε μια επιθετική πολιτική σε κρίσιμα μέτωπα. Ο Θ. Πάγκαλος, ο υπεύθυνος για την παράδοση Οτσαλάν, ο κατεξοχήν εκπρόσωπος ενός ακραίου αντικομμουνισμού και αυτός που με περισσό κυνισμό έχει εκφράσει τις πιο επιθετικές τοποθετήσεις απέναντι στα κοινωνικά κινήματα αλλά και τους μετανάστες, αναλαμβάνει αντιπρόεδρος της κυβέρνησης. Η οικονομική πολιτική αποδίδεται κυρίως στον Παπακωνσταντίνου και όχι στην υποτιθέμενα ‘νεοκεϋνσιανή’ Κατσέλη. Ένας από τους πλέον φιλοαμερικανούς πολιτικούς και κατεξοχήν εκφραστής του «πολέμου κατά της τρομοκρατίας», ο Μ. Χρυσοχοΐδης αναλαμβάνει το Υπουργείο Δημόσιας Τάξης. Μια σκληρή νεοφιλελεύθερη όπως η Άννα Διαμαντοπούλου, που συντόνισε τη στήριξη των εκσυγχρονιστών στο Νόμο-Πλαίσιο και την ανακατάληψη της ΠΟΣΔΕΠ από τις «υγιείς δυνάμεις» αναλαμβάνει το Υπουργείο Παιδείας. Επιπλέον, μια σειρά επιλογές ανθρώπων από το στενό κύκλο του Γ. Παπανδρέου δεν παραπέμπουν μόνο σε διάθεση ελέγχου, αλλά και στην εξασφάλιση της ηγεμονίας μιας σαφώς σοσιαλφιλελεύθερης κατεύθυνσης. Ενδεικτική, τέλος, της πολιτικής κατεύθυνσης της νέας κυβέρνησης είναι η ίδια η επιλογή της μετονομασίας των Υπουργείων, από την οργουελικής έμπνευσης μετονομασία του Υπουργείου Δημοσίας Τάξης σε… Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, μέχρι την προκλητική αναφορά σε «δια βίου μάθηση» στον τίτλο του Υπουργείου Παιδείας (που εκφράζει ακριβώς τη λογική των επιθετικών εκπαιδευτικών αναδιαρθρώσεων) και την επιλογή να συγχωνευτούν Πολιτισμός και… Τουρισμός προβάλλοντας ωμά τη λογική της πλήρους εμπορευματοποίησης του πολιτισμού και της υποταγής του σε μια λογική κέρδους και αποδοτικότητας.

Όμως, η αντίφαση, όμως, που θα αντιμετωπίσει το ΠΑΣΟΚ είναι ότι η εκλογική του επιτυχία δεν αντιστοιχεί σε μια ανάλογη ηγεμονία του πολιτικού του λόγου και σημαντικό μέρος των ψηφοφόρων που στράφηκαν προς το μέρος του εξέφρασαν σε μεγαλύτερο βαθμό αγανάκτηση παρά εμπιστοσύνη. Αυτό σημαίνει ότι η περίοδος χάριτος για τη νέα κυβέρνηση κάθε άλλο παρά δεδομένη είναι και ότι αντίθετα εάν δοκιμάσει να προχωρήσει σε επιθετικές τομές ή εάν δεν προχωρήσει σε ανάκληση συγκεκριμένων αποφάσεων της προηγούμενης κυβέρνησης είναι πολύ πιθανό να βρεθεί και αυτή αντιμέτωπη με μεγάλες κοινωνικές συγκρούσεις και διεκδικήσεις.

3. Το ΛΑΟΣ ενισχυμένο και από την κρίση της ΝΔ πετυχαίνει ένα σημαντικό αποτέλεσμα κατοχυρώνοντας μια διευρυμένη επιρροή, έστω και εάν δεν μπόρεσε να πετύχει την εκτίναξη που επιδίωκε. Ιδιαίτερα σημαντική είναι η ενίσχυσή του σε λαϊκές περιοχές που σήμερα πλήττονται ιδιαίτερα από την κρίση και την ανασφάλεια, συσπειρώνοντας τόσο παραδοσιακά μικροαστικά στρώματα όσο και κομμάτια εργαζομένων. Σημαντικό είναι επίσης ότι αρχίζει να αποκτά ευρύτερη γείωση και χαρακτηριστικά πολιτικού σχηματισμού και όχι προσωπαγούς ρεύματος. Η ενίσχυσή του σε κομμάτια μισθωτών ή ανέργων αποτελεί σαφώς ένδειξη αποτυχίας της Αριστεράς να μπορέσει να δώσει αριστερόστροφη κατεύθυνση στην ανασφάλεια που αισθάνονται τέτοια στρώματα. Η κατανομή πάντως της ψήφου του ΛΑΟΣ εκτιμούμε ότι δικαιώνει την εκτίμησή μας ότι ο κύριος όγκος της ενίσχυσής του δεν οφείλεται τόσο στο ρατσιστικό ιδεολογικό υποσύνολο όσο στον τρόπο που προσφέρει μια συντηρητική πατερναλιστική αυταρχική απάντηση στην ανασφάλεια που γεννά ο νεοφιλελεύθερισμός και η καπιταλιστική διεθνοποίηση σε ευρύτερα στρώματα.

4. Οι Οικολόγοι – Πράσινοι σε αυτές τις εκλογές δεν μπόρεσαν να επαναλάβουν την επιτυχία των Ευρωεκλογών, παρά την προβολή που είχαν, εξαιτίας και της πόλωσης της πολιτικής, αλλά και της αδυναμίας τους να λειτουργήσουν ως ευρύτερο κοινωνικό και πολιτικό ρεύμα, ιδίως εάν σκεφτούμε την ιδιαίτερα δεξιόστροφη κατεύθυνσή τους. Ωστόσο τα αποτελέσματα στα μεγάλα αστικά κέντρα φανερώνουν μια ιδιαίτερη γείωση, πάνω στην οποία θα μπορούσαν να οικοδομήσουν την μελλοντική πολιτική τους ανάπτυξη. Γι’ αυτό το λόγο και είναι επιτακτική ανάγκη να αρθρωθεί μια αριστερή τοποθέτηση πάνω στο περιβάλλον, έτσι ώστε η πραγματική ευαισθησία που υπάρχει σε ευρύτερα κομμάτια για το θέμα της οικολογικής καταστροφής να μην κατευθύνεται σε τέτοιους δεξιόστροφους σχηματισμούς. Για τη ριζοσπαστική αριστερά, που έχει και μια σημαντική συμβολή σε αγώνες για το περιβάλλον και τους ελεύθερους χώρους, αυτό είναι μια σημαντική πρόκληση.

5. Τα αποτελέσματα της επίσημης Αριστεράς αποτελούν έκφραση αυτού που έχουμε ορίσει ως τη βαθύτερη πολιτική, κοινωνική και στρατηγική κρίση του ρεφορμισμού. Αυτό αποτυπώνεται και στο γεγονός της συνολικής υποχώρησης και του ΚΚΕ και του ΣΥΡΙΖΑ σε σχέση με τις εκλογές του 2007, παρότι η διετία που μεσολάβησε ήταν διετία έντονων κοινωνικών συγκρούσεων και διεργασιών που θα μπορούσαν να ενισχύσουν την Αριστερά. Ειδικότερα

• Η προσπάθεια του ΚΚΕ να παρουσιάσει ως επιτυχία την σχετική συγκράτηση των δυνάμεων του και τη διατήρηση της τρίτης θέσης, δεν αναιρεί το σοβαρό πρόβλημα της υποχώρησης της εκλογικής του δύναμης για δεύτερη συνεχόμενη φορά. Για εμάς το εκλογικό αποτέλεσμα του ΚΚΕ εκφράζει τις αρνητικές συνέπειες που έχει για την απήχησή του, αλλά και συνολικά για την απήχηση της Αριστεράς, η επιμονή του σε μια ανοιχτά ηττοπαθή γραμμή που δεν μπορεί να εμπνεύσει ελπίδα στις λαϊκές τάξεις, η απροθυμία του να συμβάλει σε ενωτικές νικηφόρες κινητοποιήσεις, ο απομονωτισμός του μέσα στο κίνημα, η εχθρότητα που επέδειξε απέναντι σε μεγάλες κοινωνικές κινητοποιήσεις όπως το κίνημα της νεολαίας ή ο Δεκέμβρης. Δεν είναι τυχαίο ότι μένοντας στο επίπεδο της απλής γενικόλογης καταγγελίας των πάντων πιέζεται ακόμη και από το ΛΑΟΣ που στο επίπεδο του πολιτικού λαϊκισμού του ακολουθεί ανάλογες συνθηματολογίες. Η δήλωση περί «αποτελέσματος που δεν εκφράζει την πραγματική απήχηση του ΚΚΕ» δείχνει στην πραγματικότητα την αδυναμία του κομματικού μηχανισμού να συνειδητοποιήσει σε ποιο βαθμό η πολιτική γραμμή του ΚΚΕ, η φιγούρα αγωνιστή που διαμορφώνει και η στάση του σε κρίσιμους κοινωνικούς χώρους το αποκόπτουν από πραγματικές κοινωνικές δυναμικές και ριζοσπαστικές αναζητήσεις. Ποντάρει όχι στη νίκη των αγώνων, αλλά στην επιθετική γραμμή του ΠΑΣΟΚ για να ξανακαλέσει για ακόμα μια φορά τους εργαζόμενους και τη νεολαία να δώσουν σε αυτό την ψήφο δυσαρέσκειας. Γι’ αυτό και μένει να δούμε εάν και σε ποιο βαθμό αυτό θα οξύνει τυχόν εσωτερικές αντιθέσεις και ποια κατεύθυνση θα πάρει αυτές. Ακριβώς γι’ αυτό και είναι επιτακτικό για τις δυνάμεις της αντικαπιταλιστικής αριστεράς να μπορέσουν να προβάλλουν με πειστικό τρόπο μια εναλλακτική ριζοσπαστική πρόταση για την Αριστερά που να μπορεί να δώσει προοπτική σε όσους ασφυκτιούν σήμερα μέσα στα αδιέξοδα της κυρίαρχης γραμμής του ΚΚΕ.

• Η ηγεσία του Συνασπισμού, αλλά και τάσεις του ΣΥΡΙΖΑ έσπευσαν να μιλήσουν για πετυχημένο αποτέλεσμα. Το αποτέλεσμα του ΣΥΡΙΖΑ είναι επιτυχημένο μόνο στη στενή κλίμακα της διαχείρισης της κρίσης του εγχειρήματος και εάν θεωρηθεί ότι ο βασικός στόχος ήταν η αποφυγή της πλήρους συντριβής! Γιατί στην πραγματικότητα το εκλογικό αποτέλεσμα δεν είναι μόνο πραγματική υποχώρηση σε σχέση με το 2007, αλλά και είναι πολύ πίσω από τη δυναμική που αντικειμενικά έδειξε να έχει αυτός ο σχηματισμός και την ελπίδα που μπορεί να γέννησε σε ευρύτερα κομμάτια του «λαού της αριστεράς». Συμπυκνώνει αυτή η επιστροφή σε μικρότερες πολιτικές κλίμακες τα όρια μιας λογικής αριστερόστροφου αντινεοφιλελεύθερου μετώπου που δεν ξεκόβει από τον πυρήνα του αριστερού κυβερνητισμού, δεν στρατεύεται στην συστηματική οικοδόμηση πολιτικών αντιστάσεων και δεν συγκροτεί μια πολιτική διαδικασία στην οποία ένα ευρύτερο δυναμικό θα μπορεί να συνδιαμορφώσει την κατεύθυνση. Το αποτέλεσμα αυτό σταθεροποιεί τα πράγματα στο Συνασπισμό και παγιώνει τη συμμαχία Αριστερού Ρεύματος και Ανανεωτικής Πτέρυγας. Πόσο μάλλον που στην κοινοβουλευτική ομάδα η Ανανεωτική Πτέρυγα είναι ενισχυμένη ενώ υποχωρεί η παρουσία των τάσεων του ΣΥΡΙΖΑ. Σημειώνουμε εδώ ότι η νέα ηγετική ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ γύρω από τον Τσίπρα είχε και εντυπωσιακή στήριξη από τα ΜΜΕ, ακριβώς επειδή πέραν όλων των άλλων έδωσε και τα εχέγγυα μιας λιγότερο ‘απρόβλεπτης’ και ‘αντισυστημικής’ τοποθέτησης. Άλλωστε, η σαφής εκλογική νίκη του ΠΑΣΟΚ και η άνετη κοινοβουλευτική πλειοψηφία του απαλλάσσει το Συνασπισμό από το βασικό πρόβλημα που θα είχε να αντιμετωπίσει, δηλαδή το ερώτημα της στήριξης μιας κυβέρνησης ΠΑΣΟΚ που δεν θα είχε απόλυτη κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Αντικειμενικά επίσης το αποτέλεσμα παγιώνει πολύ περισσότερο μια κατεύθυνση «ΣΥΝ/ΣΥΡΙΖΑ» ή ακόμη και «Συνασπισμός και σύμμαχες δυνάμεις», και ως προς την πολιτική κατεύθυνση και ως προς την οργανωτική λειτουργία, παρά την υποτιθέμενη πρωτοτυπία και σύνθεση του εγχειρήματος του ΣΥΡΙΖΑ. Και με αυτή την έννοια αντικειμενικά τόσο το αποτέλεσμα όσο και όλη η διαδικασία προς τις εκλογές συνιστά ήττα όσων ήλπιζαν ότι μπορούσε το εγχείρημα του ΣΥΡΙΖΑ να πάει πιο αριστερά. Ως αποτέλεσμα θα ενταθούν οι πιέσεις προς τις συλλογικότητες της ριζοσπαστικής αριστεράς που συμμετέχουν για να προσαρμοστούν στο νέο πολιτικό τόνο, γεγονός που εκτιμούμε ότι μπορεί να οξύνει και εσωτερικές αντιθέσεις. Γι’ αυτό και εμείς επιμένουμε ότι το αποτέλεσμα του ΣΥΝ/ΣΥΡΙΖΑ και η όλη πολιτική κατεύθυνση διαψεύδουν εκείνους που βιάστηκαν να μιλήσουν για ένα πρωτότυπο εγχείρημα που θα ξεπερνούσε τη διάκριση ρεφορμισμού / αντικαπιταλιστικής αριστεράς. Αντίθετα, αυτό που βλέπουμε είναι πρωτίστως τα όρια μια εκδοχής αριστερού μεταρρυθμισμού και τις αντιφάσεις των τάσεων της ριζοσπαστικής αριστεράς που επέλεξαν να συμπορευτούν μαζί του.

6. Το αποτέλεσμα της ΑΝΤΑΡΣΥΑ είναι αναμφίβολα θετικό. Η αύξηση και σε απόλυτους αριθμούς σε σχέση με τις ευρωεκλογές και σε ποσοστό απέναντι στο άθροισμα ΜΕΡΑ και ΕΝΑΝΤΙΑ στις βουλευτικές εκλογές του 2007, η βελτίωση της παρουσίας σε μια σειρά από περιοχές και νομούς, η κατοχύρωση ότι σε μεγάλα αστικά κέντρα και σε συγκεκριμένους νομούς που υπάρχει παρέμβαση η ΑΝΤΑΡΣΥΑ αποτελεί υπολογίσιμη δύναμη συνθέτουν αυτή τη θετική εικόνα. Ελπιδοφόρο είναι και το γεγονός ότι καταφέραμε να βελτιώσουμε την εκλογική παρουσία και σε περισσότερο λαϊκές περιοχές (π.χ. Δυτική Αθήνα) σε σχέση με τις ευρωεκλογές. Ταυτόχρονα, η σαφής καταδίκη του σεχταρισμού που αποτυπώνεται στην εκλογική υποχώρηση των υπόλοιπων σχηματισμών της εξωκοινοβουλευτικής αριστεράς ενισχύει τη δυναμική της ΑΝΤΑΡΣΥΑ. Βέβαια, εξακολουθεί η ΑΝΤΑΡΣΥΑ να παίρνει ψήφους περισσότερο συνειδητούς και αυτό να βάζει όρια στην εκλογική της δυναμική, αλλά αν μη τι άλλο έχει πια μια καλύτερη αφετηρία. Αντικειμενικά επίσης είναι ένα αποτέλεσμα που εξασφαλίζει και τη συσπείρωση των αγωνιστών αλλά και των πολιτικών τάσεων και ρευμάτων που συμμετέχουν στην ΑΝΤΑΡΣΥΑ και ενισχύει την ενότητα και τη συνοχή του εγχειρήματος.

Το αποτέλεσμα αυτό αποτυπώνει επίσης και τα μικρά αλλά πραγματικά βήματα προς τα εμπρός που έκανε η ΑΝΤΑΡΣΥΑ στον πολιτικό της λόγο. Ο περιορισμός του έντονα ιδεολογικού τόνου που είχε η προεκλογική παρουσία στις Ευρωεκλογές, η επιλογή ενός λόγου περισσότερο άμεσου και συγκροτημένου, το προφίλ μιας δύναμης της αντικαπιταλιστικής αριστεράς που αγωνιά για την πορεία συνολικά της Αριστεράς που ως ένα βαθμό προβλήθηκε, συντέλεσαν και αυτά σε ένα καλύτερο εκλογικό αποτέλεσμα.

7. Συνολικά, οι εκλογές οδηγούν σε μια σχετική σταθεροποίηση του πολιτικού σκηνικού, αλλά δεν σημαίνουν ότι αναιρούνται βαθύτερες αντιφάσεις και ρήγματα. Η απουσία ηγεμονικού «βάθους» στην εκλογική επιτυχία του ΠΑΣΟΚ, ο έντονα αρνητικός και τιμωρητικός χαρακτήρας των εκλογικών μετακινήσεων, η διατήρηση μεγάλου βαθμού ανασφάλειας για το μέλλον και δυσπιστίας απέναντι στο πολιτικό σύστημα σε μεγάλο τμήματα των λαϊκών στρωμάτων, η προοπτική να βαθύνουν οι επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης και να υπάρξει και νέος γύρος όξυνσης των κοινωνικών αντιθέσεων και έντασης των κοινωνικών συγκρούσεων όλα αυτά αντικειμενικά σχετικοποιούν την όποια εικόνα σταθερότητας.

8. Και αυτό σημαίνει ότι το επόμενο διάστημα είναι εφικτό να έχουμε σημαντικές κοινωνικές συγκρούσεις και θα ήταν λάθος να πούμε ότι η νίκη του ΠΑΣΟΚ θα σημαίνει και ένα «πάγωμα» των κοινωνικών διεργασιών. Άλλωστε, πρέπει να πούμε ότι η μεγάλη πρόκληση ούτως ή άλλως για τη ριζοσπαστική αριστερά είναι να μπορέσουν να υπάρξουν απτές νίκες για τα λαϊκά στρώματα και να υπάρξουν πραγματικές ανατροπές κρίσιμων αναδιαρθρώσεων. Και αυτό σημαίνει ότι είναι επιτακτικό σε μια σειρά από κρίσιμους χώρους να προβληθεί τώρα η ανάγκη ανατροπής νόμων που ψήφισε ή εφάρμοσε η Νέα Δημοκρατία: ‘κολέγια’, νόμος πλαίσιο, πάγωμα μισθών στο δημόσιο, ιδιωτικοποίηση λιμανιών, ασφαλιστικό, αντιμεταναστευτικές πολιτικές, εργολαβίες και ενοικιάσεις εργαζομένων, ομηρία στα stage, προνομιακές εκχωρήσεις ελεύθερων χώρων κ.ά. Δεν αρκεί σήμερα απλώς και μόνο η φραστική καταδίκη της πολιτικής που θα ακολουθήσει η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, ούτε η απλή προειδοποίηση προς τις λαϊκές τάξεις ότι η νέα κυβέρνηση θα ακολουθήσει επίσης δεξιά νεοφιλελεύθερη πολιτική. Απαιτείται και η προβολή συγκεκριμένων άμεσων στόχων και η προσπάθεια θα υπάρξουν έστω και μερικές ανατροπές πολιτικών μέσα στο επόμενο διάστημα.

Αυτό, όμως, προϋποθέτει μια συστηματική και επίμονη δράση μέσα στους κοινωνικούς χώρους και για να μπορέσουν να αρθρωθούν συγκεκριμένες διεκδικήσεις και για σπάσει το κλίμα αναμονής και η λογική «περιόδου χάριτος» που θα προβληθεί. Χρειάζεται επίσης και μια μάχιμη και αποτελεσματική συνδικαλιστική τακτική που θα απαντάει και στο γεγονός ότι πλέον μεγάλο μέρος της συνδικαλιστικής γραφειοκρατίας θα είναι και τυπικά πλέον «κυβερνητικοί συνδικαλιστές», ιδίως εάν αναλογιστούμε την εντυπωσιακή παθητικότητα και αφλογιστία της ΠΑΣΚΕ όλη την τελευταία περίοδο της διακυβέρνησης της ΝΔ. Απέναντι σε όλα αυτά η δική μας γνώμη είναι ότι απαιτείται μια κίνηση που να συνδυάζει από τη μια την καταγραφή ενός διακριτού ρεύματος αγωνιστικού ταξικού συνδικαλισμού, την προσπάθεια για συντονισμό σε επίπεδο βάσης και πρωτοβάθμιων σωματείων, την οικοδόμηση από τα κάτω ενός αγωνιστικού συσχετισμού απέναντι στην απροθυμία των συνδικαλιστικών ηγεσιών να προχωρήσουν σε κινητοποιήσεις, την πολιτική καταδίκη του υποταγμένου συνδικαλισμού και από την άλλη την εμμονή σε μια κατεύθυνση «ενότητας στο δρόμο του αγώνα» και αποφυγής χωριστικών πρακτικών τύπου ΠΑΜΕ. Μια τέτοια κατεύθυνση μπορεί να σπάσει τη λογική της αναμονής και να φέρει το προσκήνιο πραγματικές αγωνιστικές δυναμικές που σήμερα υπάρχουν σε ευρύτερα κομμάτια εργαζομένων.

9. Η ΑΝΤΑΡΣΥΑ το επόμενο διάστημα έχει τη δυνατότητα όχι απλώς να κατοχυρώσει αλλά και να διευρύνει σημαντικά την πολιτική της επιρροή και να κατοχυρωθεί ως ένα διακριτός ριζοσπαστικός αντικαπιταλιστικός πόλος μέσα στο τοπίο της Αριστεράς. Αυτό περνάει σήμερα μέσα από μια συστηματική προσπάθεια πολιτικής παρέμβασης και συγκρότησης:

• Επίθεση ενότητας προς άλλες τάσεις της ριζοσπαστικής – αντικαπιταλιστικής αριστεράς, προβάλλοντας τόσο τα αδιέξοδα των μοναχικών δρόμων και των χωριστικών πρακτικών αλλά και τα όρια της δορυφοριοποίησης γύρω από το ρεφορμισμό και επιμένοντας ότι η πολιτική διαδικασία της ΑΝΤΑΡΣΥΑ μπορεί να συσπειρώσει και άλλες τάσεις και αγωνιστές, έτσι ώστε να μπορέσει να μετατραπεί πραγματικά σε διαδικασία ανασύνθεσης μιας σύγχρονης ριζοσπαστικής αριστεράς.

• Κατοχύρωση της δημοκρατικής λειτουργίας και αναζωογόνηση των τοπικών επιτροπών και συνελεύσεων, έτσι ώστε να μπορούν να λειτουργήσουν ως πόλοι συσπείρωσης ενός δυναμικού και ως πεδία διαμόρφωσης όρων συντροφικότητας. Το να πετύχουμε το στοίχημα μιας πραγματικά δημοκρατικής λειτουργίας με δεδομένη και την αποτυχία του ΣΥΡΙΖΑ σε αυτό το επίπεδο θα είναι κάτι που θα έχει ευρύτερο πολιτικό αντίκτυπο. Και αυτό για εμάς σημαίνει ότι πρέπει να δρομολογηθεί η κατοχύρωση της έννοιας του μέλους της ΑΝΤΑΡΣΥΑ, η συγκρότηση με βάση την ανοιχτά δημοκρατική λειτουργία των συνελεύσεων και των αντίστοιχων πανελλαδικών διαδικασιών, η εκλογή ανακλητών αντιπροσώπων στα συντονιστικά της ΑΝΤΑΡΣΥΑ. Μια τέτοια κατεύθυνση δεν σημαίνει ούτε διάλυση των οργανώσεων και των συλλογικοτήτων αλλά υπέρβαση ενός μοντέλου λειτουργίας που στηριζόταν στην ομοφωνία (και το βέτο…) των οργανώσεων, μοντέλο που αντιστοιχούσε στην πρώτη φάση συγκρότησης ενός μετωπικού εγχειρήματος και όχι στη σημερινή φάση που το εγχείρημα καλείται να ξεδιπλώσει τη δυναμική του, να συσπειρώσει αγωνιστές, να διευρύνει την επιρροή του.

• Επιμονή στη μαζικοποίηση της φυσιογνωμίας και ανάδειξη των βασικών πραγματικών επίδικων μέσα στη συγκυρία και όχι απλώς ενός γενικόλογου αντικαπιταλισμού. Κομβικό ρόλο εδώ θα παίξει το άνοιγμα μιας ουσιαστικής και σε βάθος συζήτησης πάνω στο προγραμματικό περιεχόμενο και τις αιχμές που θα πρέπει να έχει μέσα στη συγκυρία μια σύγχρονη ριζοσπαστική αριστερά, έτσι ώστε να μπορούμε να αναδεικνύουμε το κόκκινο νήμα που μπορεί να συνδέσει τις σημερινές αντιστάσεις με τη στρατηγική της κοινωνικής ανατροπής. Με αυτό τον τρόπο θα μπορεί η ΑΝΤΑΡΣΥΑ και συνολικά η ριζοσπαστική αριστερά να αποτελέσει εναλλακτική λύση απέναντι στο έλλειμμα μαζικής νικηφόρας φυσιογνωμίας αλλά και αντικαπιταλιστικής στρατηγικής που χαρακτηρίζει την επίσημη Αριστερά.

• Στράτευση στην προσπάθεια να υπάρξουν κοινωνικοί αγώνες μέσα στο επόμενο διάστημα. Αυτό προϋποθέτει ιεράρχηση των χώρων και των μετώπων όπου μπορούν να υπάρξουν μαζικές κινητοποιήσεις το επόμενο διάστημα, αλλά και το συντονισμό των δυνάμεων και των αγωνιστών της ΑΝΤΑΡΣΥΑ που παρεμβαίνουν σε κρίσιμα μέτωπα. Προσπάθεια για να μετατραπεί η ενωτική δυναμική της ΑΝΤΑΡΣΥΑ σε ενωτική δυναμική και διεύρυνση και των σχημάτων κοινωνικών χώρων. Η διεύρυνση των ΕΑΑΚ δείχνει το δρόμο για αντίστοιχες διεργασίες και ιδίως για την συγκρότηση ενός πανελλαδικού δικτύου σχημάτων και συνδικαλιστικών παρεμβάσεων. Τόσο το συνέδριο του Εργατικού Κέντρου Αθήνας την άνοιξη του 2010 όσο και της ΑΔΕΔΥ το φθινόπωρο του 2010 μπορούν να λειτουργήσουν ως ορόσημα για τέτοιες ενωτικές διεργασίες.

• Προετοιμασία από τώρα για μια μαζική και δυναμική παρουσία στις αυτοδιοικητικές εκλογές το φθινόπωρο του 2010. Αυτό περνάει μέσα από την κατοχύρωση και διεύρυνση της επιρροής όσων αριστερών ριζοσπαστικών σχημάτων δρουν και παρεμβαίνουν, τη συγκρότηση νέων σχημάτων σε όσους δήμους, περιοχές και νομούς υπάρχει τοπική γείωση, συμπεριλαμβανομένων των μεγάλων δήμων και της Υπερνομαρχίας της Αθήνας, την ενωτική απεύθυνση και σε άλλες τάσεις της ριζοσπαστικής και αντικαπιταλιστικής αριστεράς, με δεδομένη και τη δυνατότητα το πολιτικό εύρος αυτών των παρεμβάσεων να ξεπερνά αυτό που έχει σήμερα η ΑΝΤΑΡΣΥΑ.

10. Σε κάθε περίπτωση για μας στην Αριστερή Ανασύνθεση τόσο η πραγματική δυναμική που δείχνει το εγχείρημα της ΑΝΤΑΡΣΥΑ όσο και η όλη πολιτική και κοινωνική συγκυρία ενισχύουν την πεποίθησή μας ότι σήμερα υπάρχουν αυξημένες δυνατότητες το εγχείρημα της ανασύνθεσης της ριζοσπαστικής αριστερά να μην περιοριστεί στην απλή ενότητα ενός δεδομένου πολιτικού χώρου, αλλά και να δώσει νέα δυναμική και απήχηση στην προσπάθεια να ξαναταυτιστεί η Αριστερά με τη νικηφόρα αντίσταση, τη συντροφικότητα, την κοινωνική ανατροπή. Και αυτό εμάς αυτό θέτει μια διπλή πρόκληση. Από τη μια η διαδικασία της ΑΝΤΑΡΣΥΑ να μετεξελιχθεί σε έναν ιστορικά πρωτότυπο σύγχρονο πολυτασικό αντικαπιταλιστικό πολιτικό σχηματισμό, στον πολιτικό φορέα μιας σύγχρονης ριζοσπαστικής, αντικαπιταλιστικής κατεύθυνσης και πρότασης για την Αριστερά. Από την άλλη στο εσωτερικό αυτής της διαδικασίας να τεθεί το ζήτημα της ηγεμονίας μιας σύγχρονης κομμουνιστικής προοπτικής, μέσα από την υπέρβαση των σημερινών μορφών και οργανωτικών διαχωρισμών όσων ρευμάτων επιμένουν στην επαναστατική ανανέωση του κομμουνιστικού ρεύματος. Σε αυτή την προσπάθεια στρατευόμαστε με όλες μας τις δυνάμεις.